الدكتور فتح الله المحمدي (نجارزادگان)
191
تفسير تطبيقى (فارسى)
مىماند و موجب هدم دين مىشد . نمونه اين مطلب در ماجراى جنگ احد اتّفاق افتاد كه عدّهاى پس از آنكه گمان كردند پيامبر خدا در جنگ كشته شدهاند دست از نبرد كشيده و همه چيز را پايان يافته تلقى كردند قرآن در برابر اين تلقى خطرناك عكس العمل نشان داده و مىفرمايد : وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلى أَعْقابِكُمْ وَ مَنْ يَنْقَلِبْ عَلى عَقِبَيْهِ فَلَنْ يَضُرَّ اللَّهَ شَيْئاً . . . ؛ « 1 » « محمد جز رسول خدا نيست پيش از وى نيز انبيايى بودهاند پس آيا اگر از دنيا رود يا كشته شود بر آيين قبلى خود برمىگرديد و هركس برگردد هرگز به خدا زيانى نمىرساند . . . » استناد به روايات فريقين گفتيم ديدگاه شيعه در تفسير اين آيه بر بنيانهايى متكى است كه ملاحظه كرديد اكنون بايد ديد چه مقدار از روايات فريقين اين ديدگاه را تاييد مىكند ، اين روايات را به دو دسته كلى مىتوان تقسيم كرد : الف ) روايات در مصادر شيعى رواياتى كه در مصادر شيعه درباره مورد نزول آيه تبليغ وارد شده جملگى پيرامون اعلان ولايت امام على عليه السّلام است و آن را مربوط به روز غدير خم مىداند . اين روايات و آيه مذكور از يكسو با آيات ولايت ( آيه 55 سوره مائده ) ، اولى الامر ( آيه 59 سوره نساء ) و اكمال ( آيه 3 سوره مائده ) و از سوى ديگر با حديث ثقلين پيوند خورده است . ابو جعفر كلينى ( م / 328 ق ) با سند صحيح از زراره ، فضيل بن يسار ، بكير بن اعين ، محمد بن مسلم ، بريد بن معاويه و أبى الجارود جملگى از امام باقر عليه السّلام چنين نقل مىكنند : امر اللّه عز و جل رسوله بولاية على عليه السّلام و أنزل عليه
--> ( 1 ) . آل عمران ، 144